TAM KỲ – TỪ “KÌ LẮM” ĐẾN KÌ DIỆU? (Updated)

Mấy tháng trước, Mr. Old Man mang theo chiếc xe đạp gấp, lên xe buýt trở lại thăm Tam Kỳ – nơi mà vài năm trước, Mr. Old Man thường một mình đạp xe vô, chỉ để ăn một tô mì Quảng, uống một ly cà phê rồi lại đạp xe về.

Hôm nay, lại đạp một vòng từ đầu phố đến cuối phố rồi quay trở lại, ghé quán cà phê ở góc ngã ba, vừa nhâm nhi vừa ngắm con đường thưa thớt xe cộ.

Tam Kỳ sau sáp nhập buồn hiu hắt.

Có người nói Tam Kỳ đang trong giai đoạn “quá độ”.

Lại có người đề xuất một ý khá thú vị: Tam Kỳ – nơi đáng sống khi về già.

Tự nhiên, Mr. Old Man lại nghĩ… cũng đáng để ngồi lại một chút.

Hồi còn là thủ phủ của Quảng Nam, Tam Kỳ vốn đã không ồn ào.

Không buồn, mà cũng chẳng vui.

Cứ trầm trầm như một người biết mình có mặt… nhưng không cần lên tiếng.

Rồi thời gian trôi.

Đứng cạnh Đà Nẵng – náo nhiệt, trẻ trung.

Lại kề bên Hội An – cổ kính, quyến rũ.

Tam Kỳ bỗng dưng… trầm lặng.

Lặng đến mức nhiều người đi ngang qua mà không để ý rằng mình đang đi qua nơi từng là thủ phủ của Quảng Nam.

Tam Kỳ đúng là “kì” thật.

Không có biển đẹp kiểu khiến người ta phải xách vali lên đường ngay lập tức.

Không có phố cổ để khách Tây lững thững chụp hình cả buổi.

Không phải trung tâm dịch vụ, cũng chưa phải đầu tàu kinh tế.

Tam Kỳ… chẳng có gì sai.

Chỉ là chưa có lý do đủ mạnh để người ta muốn quay lại.

Nhưng có lẽ, vấn đề không nằm ở chỗ Tam Kỳ thiếu cái gì.

Mà nằm ở chỗ… Tam Kỳ chưa xác định được mình muốn trở thành ai.

Tam Kỳ không giống và cũng không cần giống Đà Nẵng.

Càng không cần trở thành một Hội An thứ hai.

Nhưng nếu cứ đứng giữa hai cái bóng quá lớn mà không tự vẽ cho mình một con đường riêng, thì sớm muộn gì cũng… mờ dần.

Nếu phải chọn một hướng đi, Mr. Old Man nghĩ Tam Kỳ nên tính đến công nghiệp.

Không phải kiểu “trải thảm, mời hết về cho đông”.

Mà phải làm cho đàng hoàng:

• Những khu công nghiệp có chọn lọc.
• Những doanh nghiệp đủ lớn để kéo theo cả một hệ sinh thái.
• Những chuỗi sản xuất – logistics gắn với lợi thế của vùng, chứ không phải những cơ sở hoạt động đơn lẻ.

Nhìn về phía Chu Lai, nơi có THACO, cũng đã thấy một hướng đi hé mở rồi đó.

Nhưng nói đi cũng phải nói lại.

Có nhà máy, có việc làm chưa chắc đã tạo nên một nơi đáng sống.

Một nơi đáng sống không chỉ là nơi người ta đến làm việc.

Mà còn là nơi người ta muốn trở về sau giờ làm.

Có đường phố để đi dạo mà không phải vội vàng.

Có quán cà phê để ngồi lâu mà không thấy phí thời gian.

Có những không gian xanh để thư giãn.

Và quan trọng hơn cả, có cảm giác… “ở đây cũng được”.

Dù bây giờ được gọi thế nào đi nữa, trong suy nghĩ và ký ức của nhiều người xứ Quảng, Tam Kỳ vẫn cứ là “thủ phủ” của Quảng Nam ngày trước.

Và có lẽ cũng vì vậy, nhiều người vẫn ngầm hiểu rằng:

Phát triển Tam Kỳ cũng là phát triển phần đất phía nam ấy.

Tam Kỳ kì lắm.

Nhưng nếu một ngày nào đó, Tam Kỳ chọn đúng con đường, biết mình cần trở thành gì và phải đi tới đó bằng cách nào,

thì biết đâu…

nó lại trở thành một nơi kì diệu.

Mr. Old Man

(Bài cũ, edit lại)